Kiedy w mieście dzieje się coś strasznego, wielu rodziców myśli, że lepiej nic nie mówić, bo dziecko jest jeszcze za małe i nie musi o tym wiedzieć.
Tymczasem dzieci często wiedzą więcej, niż nam się wydaje. Mogą usłyszeć o zdarzeniu od kolegów w szkole, zobaczyć informacje w telefonie albo przypadkiem podsłuchać rozmowę dorosłych.
Nie zakładaj więc, że dziecko nic nie wie. Jeśli zetknęło się już z takimi informacjami, dobrze, aby mogło porozmawiać o nich z Tobą. Rozmowa pomoże mu uporządkować to, co usłyszało.
Zacznij od pytania. Możesz powiedzieć: „Czy coś wiesz o tym, co wydarzyło się w Krakowie? Co o tym słyszałeś lub słyszałaś?”. Dowiesz się w ten sposób, jakie informacje dotarły do dziecka i czy coś je niepokoi. Nie musisz przekazywać mu szczegółów, o które nie pytało.
Mów prawdę, krótko i prostymi słowami, dostosowanymi do wieku dziecka. Unikaj drastycznych szczegółów.
Nie obiecuj, że „nic Ci się nie stanie”, ponieważ nie możemy dać dziecku takiej gwarancji. Możesz powiedzieć: „Takie sytuacje zdarzają się bardzo rzadko, a dorośli robią wszystko, aby zapewnić Ci bezpieczeństwo”.
Pozwól dziecku przeżywać emocje i pomóż mu je nazwać. Możesz powiedzieć: „Rozumiem, że się boisz. Mnie też jest smutno, kiedy słyszę o takich wydarzeniach”.
Nie zbywaj jego uczuć słowami „nie przesadzaj” czy „nie ma czego się bać”. Dziecko naprawdę odczuwa strach, a bagatelizowanie jego emocji może sprawić, że przestanie się nimi z Tobą dzielić.
Dzieci często wracają do trudnych tematów. Odpowiadaj spokojnie i cierpliwie, nawet jeśli te same pytania pojawiają się po raz kolejny.
Ogranicz kontakt dziecka z niepokojącymi treściami. Nie włączaj wiadomości w obecności młodszych dzieci i nie pokazuj im nagrań z miejsca zdarzenia.
Starsze dzieci warto zapytać, co widziały w internecie. Wyjaśnij, że nagrania mogą przedstawiać rannych ludzi, krzyk i przerażające sytuacje. Takie obrazy mogą pozostawać w pamięci i powracać wieczorem lub w nocy.
Zachęć dziecko, aby nie oglądało takich materiałów i nie przesyłało ich dalej. Przypomnij też, że w internecie pojawiają się plotki i nieprawdziwe informacje.
W trudnych chwilach szczególnie ważne jest poczucie bezpieczeństwa. Zadbaj o codzienną rutynę: regularne posiłki, odpowiednią ilość snu i spokojne wieczory. Zapewnij dziecku więcej bliskości, uwagi i czułości niż zwykle.
Obserwuj jego zachowanie przez kolejne tygodnie. Jeśli zauważysz, że ma trudności z zasypianiem, boi się wychodzić z domu, skarży się na bóle brzucha, nieustannie wraca do wydarzenia lub zachowuje się inaczej niż zazwyczaj, warto skonsultować się ze specjalistą.
Najważniejsze, aby dziecko wiedziało, że ze swoimi pytaniami, obawami i emocjami nie jest samo. Nie musisz znać odpowiedzi na każde pytanie. Czasami wystarczy spokojna rozmowa, uważne wysłuchanie i zapewnienie:
„Jestem przy Tobie. Możesz ze mną porozmawiać o wszystkim, co Cię niepokoi”.
Źródło: Poradnia Psychologiczno-Psychoterapeutyczna „Bliżej Siebie”
